De situatie op de werkvloer

Over vakmensen gesproken. Henri Olthof (52 jaar) uit Hellendoorn heeft de afgelopen 36 jaar bij diverse opdrachtgevers alle mogelijke lasdiploma’s gehaald. Van 'TIG-, MIG- en MAG-lassen' tot aan 'BMBE-lassen'. "En toen ik alle praktijkdiploma’s op zak had, heb ik de theoretische lasopleidingen tot International Welding Practitioner (IWP) en International Welding Specialist (IWS) gevolgd. Hierbij verdiep je je in de verschillende materiaalsoorten en lasprocessen. Bijvoorbeeld: boven je hoofd lassen. Als het op lassen aankomt, kunnen ze mij niet veel wijsmaken."

Door zijn ruime las-ervaring vervult Henri tegenwoordig twee rollen als 'lasopleider'. "Ik ben sinds een paar jaar afdelingschef Metaalbewerking bij Van Keulen InterieurbouwVerwijst naar een andere website in Nijverdal. Daarnaast ben ik hybride docent bij praktijkcentrum REMO TechniekVerwijst naar een andere website  (Regionale Elektro- en Metaalopleidingen) in Rijssen. In deze rollen mag ik collega’s, (zij-)instromers en hobbyisten het vak leren. Ik vind dat niet alleen leuk, het is ook broodnodig. Net als veel andere bedrijven in de technieksector kan Van Keulen Interieurbouw best wat extra vakmensen gebruiken. Vooral doordat de vergrijzing toeneemt en veel ervaren vakmensen in de komende jaren met welverdiend pensioen gaan", schetst Henri. "Dan helpt de krapte op de arbeidsmarkt natuurlijk niet mee. Vandaar dat ons bedrijf vol inzet op innovatieve lasprocessen, zoals robotlassen en laserlassen. Daarnaast krijg ik vanuit de directie de vrijheid om intern lastrainingen te geven, zodat geïnteresseerden de basisvaardigheden van het lassen kunnen leren."

Lassen is niet eens zo heel moeilijk, verklapt Henri. "De simpele lasprocessen heb je binnen enkele dagen redelijk onder de knie. Het is alleen wel de uitdaging om mensen te enthousiasmeren om het vak te leren. Binnen Van Keulen Interieurbouw doen we dat op diverse manieren. Zo bieden we basisschoolleerlingen uit groep 7 en 8 al de mogelijkheid om hier te ontdekken hoe lassen werkt. Die vonken en spetters vinden ze natuurlijk supergaaf en dat moet ook. Hierdoor wordt namelijk een zaadje gepland voor een eventuele toekomstige baan in de techniek."

Het is hoopgeven dat het vak van lasser geen uitstervend beroep is onder jongeren, aldus Henri. "Er zijn bijvoorbeeld best veel leerlingen die bewust voor het keuzevak Booglassen kiezen. En ook bij REMO en mbo-vakschool SMEOTVerwijst naar een andere website in Hengelo zie ik volop jongeren die willen leren lassen. Er zijn alleen drie uitdagingen waar we steeds tegenaan lopen. Allereerst dat de technische opleiding op school vaak niet aansluit op de praktijk. Ik kom regelmatig leerlingen tegen die nog geen centerpunt in een stuk metaal kunnen slaan, zodat je boor niet 'wegloopt'. En dat is toch echt de basis van metaaltechniek. Uitdaging twee is dat jongeren wel geïnteresseerd zijn in lassen, maar het zijn er té weinig om aan de vraag naar vakmensen te voldoen."

De derde uitdaging die Henri graag wil aanstippen is de instelling van de jongeren. "Het is echt niet zo dat vroeger alles beter was. Maar ik merk wel dat er in de loop van de jaren veel is veranderd aan de instelling van jongeren. Hoe zorg je bijvoorbeeld dat ze op tijd komen? En hoe blijf je hen boeien? Persoonlijk denk ik dat we vooral moeten zorgen dat jongeren het naar hun zin hebben. Vooral door maatwerk te bieden. Wat willen ze bijvoorbeeld zelf leren lassen? En geef leerlingen de mogelijkheid om een keer mee te gaan op montage. Of laat ze eens meekijken bij de afdeling Houtbewerking. Of misschien willen ze toch liever vrachtwagenchauffeur worden binnen een bedrijf. Misschien veranderen ze dan wel van functie, maar ze blijven in ieder geval wel behouden voor je bedrijf."

Voor het vak van lasser heeft Henri nog wel een goed idee om het aantal (zij-)instromers te laten toenemen. "Een aantal jaren geleden is vanuit de overheid een campagne gestart om het vak van installateur te promoten. Door te benadrukken dat je mensen echt kunt helpen. En dat het vak van installateur steeds meer gewaardeerd wordt en je er een goede boterham mee kunt verdienen. Ik denk dat zo’n overheidscampagne er ook voor kan zorgen dat het vak van lasser/constructiebankwerker aantrekkelijker wordt voor jongeren. Uiteindelijk gaat het erom dat we samen nieuwe vakmensen vinden, binden en boeien. Want daar hebben heel veel Overijsselse bedrijven in de nabije toekomst baat bij."