Interbestuurlijk toezicht

Gepubliceerd op 14 november 2017

Interbestuurlijk toezicht is het toezicht door de ene overheid op de uitvoering van taken door de andere overheid. De bedoeling van het toezicht is om maatschappelijk ongewenste effecten te voorkomen.
De provincie houdt toezicht op de uitvoering van wettelijke taken door gemeenten, gemeenschappelijke regelingen en waterschappen. De provincie is wettelijk toezichthouder bij gemeenten op de gemeentefinanciën, archief, ruimtelijke ordening, bouwen, milieu en huisvesting.

totaalbeeld 2017 ibtPlannen en visies

De provincie heeft een omgevingsvisie voor Overijssel gemaakt die de toekomst van de inrichting van Overijssel weergeeft van ruimtelijke ontwikkeling, economie, milieu en water. Gemeenten maken (bestemmings-) plannen om de gemeente in te richten, en maken plannen of verwachtingen voor de toekomst. Dit zijn de zogenoemde structuurvisies. De provincie houdt toezicht op de actualiteit van deze bestemmingsplannen en op de gemeentelijke structuurvisies.

Revitalisering Generiek Toezicht

De wet Revitalisering Generiek Toezicht (RGT) gaat uit van het vertrouwen dat een bestuurslaag zijn taken goed uitoefent. Verder geldt het uitgangspunt ‘eenmalige uitvraag, meervoudig gebruik’. Dit betekent dat gemeenten en provincies hun verantwoordingsinformatie maar één keer hoeven aan te leveren.

Toezichtsovereenkomsten

Op basis van de veranderingen in het interbestuurlijk toezicht heeft de provincie Overijssel overeenkomsten gesloten met de Overijsselse gemeenten en het waterschap Vechtstromen. In deze overeenkomsten is bepaald hoe het toezicht door de provincie uitgevoerd wordt. Er zijn voorwaarden die bepalen wanneer het toezicht strenger zal worden. Deze voorwaarden staan in het kader Interbestuurlijk Toezicht. (pdf, 177 kB) voor gemeenten en in het kader Interbestuurlijk Toezicht Waterschappen (pdf, 204 kB).

Toezichtbeelden voor 2017

De provincie houdt toezicht op de uitvoering van een aantal medebewindstaken van gemeenten. Dit is een wettelijke taak, ook wel het interbestuurlijk toezicht genoemd. Het gaat hierbij om de uitvoering van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo), Wet ruimtelijke ordening (Wro), Archiefwet en de huisvesting van asielzoekers met een verblijfsvergunning. Daarnaast houdt de provincie toezicht op de financiën van de gemeente.

Daarnaast houdt de provincie ook toezicht op de Waterschappen. Dit is ook een wettelijke taak van de provincies. Het gaat daarbij om toezicht op de domeinen water, financiën, Wabo (Wet algemene bepalingen omgevingsrecht) en informatie en archiefbeheer.

Gedeputeerde Staten van Overijssel hebben de toezichtrapportages voor 2017 vastgesteld. Hierin staat hoe gemeenten en het waterschap – naar het oordeel van de provincie – de diverse taken uitvoeren.

Maatregelen bij taakverzuim

  • Als een gemeente of andere provincie een medebewindstaak verwaarloost, kan de provincie die taak overnemen.
  • De provincie kan een door de gemeente genomen besluit voordragen voor schorsing en vernietiging.
  • De provincie kan een besluit van de gemeente voordragen aan de Kroon. Als gemeenten of provincies besluiten nemen die in strijd zijn met het recht of het algemeen belang, kan de Kroon deze besluiten schorsen en/of vernietigen.
  • Hoe en wanneer de provincie dit doet, is te vinden in de beleidskaders Indeplaatstreding (pdf, 234 kB) en Schorsing en Vernietiging (pdf, 74 kB).

Meldingen IBT

Om onze toezichttaak uit te voeren, voorzien wij ons op allerlei manieren van informatie. Eén daarvan is een melding door een inwoner over een mogelijke misstand bij een gemeente of waterschap. Als de melding gaat over een onderwerp waarbij de provincie toezichthouder is, noemen wij het een IBT-melding.

In de volgende situaties kunt u een melding indienen:

  • Er is een acuut gezondheids- of veiligheidsrisico.
  • De gemeente of het waterschap neemt een besluit dat in strijd is met wet- of regelgeving of het algemeen belang.
  • De gemeente of het waterschap neemt ten onrechte geen besluit.
  • De gemeente of het waterschap voert een wettelijke taak niet naar behoren uit. Bij een IBT-melding gaan we onderzoeken of sprake is van taakverwaarlozing of strijdige besluiten. Wij hebben de bevoegdheid om in het uiterste geval in te grijpen, maar gaan daar zeer terughoudend mee om. Ingrijpen gebeurt alleen wanneer op basis van een zorgvuldige belangenafweging wordt geconcludeerd dat dat in verhouding staat tot de ernst van de situatie.

Waar kunt u uw melding doorgeven?

  • U kunt uw melding mailen naar postbus@overijssel.nl. Wij adviseren u om, voordat u een melding indient, eerst contact op te nemen met de betreffende gemeente of het waterschap. Als er in de betreffende casus nog bezwaar of beroep mogelijk is, dient u hiervan gebruik te maken. Ons toezicht is namelijk geen alternatieve vorm van rechtsbescherming.

Hoe handelen wij uw melding af?

  • Wij nemen altijd contact met u op. Na ontvangst van uw melding bekijken wij of het een zaak betreft in het kader van onze interbestuurlijke toezichtstaak en informeren wij u over de afhandeling. Meer informatie over IBT-meldingen leest u hier. (docx, 22 kB)