Water zuiveren kost geen energie, het levert energie op

Gepubliceerd op 15 september 2022

Vorig jaar werd de Energiefabriek Hengelo in bedrijf genomen. Door zuiveringsslib te verwerken produceert de Energiefabriek zoveel duurzame energie, dat de zuiveringsinstallatie zelfvoorzienend is en tevens energie levert voor het jaarverbruik van zo’n 3500 huishoudens. Vandaag is de Energiefabriek samen met diverse betrokken partners officieel geopend. Hierbij zijn we ook met elkaar in gesprek gegaan, om kansen te verkennen welke andere duurzame energiesystemen op het snijvlak van water en energie in de toekomst mogelijk zijn.

Innovatieve aanpak

Met de Energiefabriek op de rioolwaterzuivering Hengelo is waterschap Vechtstromen in staat om het zuiveringsslib uit het Twentse afvalwater op een innovatieve wijze te verwerken tot duurzame energie. Wat ging hieraan vooraf? Enkele jaren geleden zijn de zuiveringen in Enschede en Hengelo ingrijpend gereviseerd en heeft het waterschap gekozen voor een innovatieve aanpak om de zuivering toekomstbestendiger te maken. Er is voor gekozen om een groot deel van het zuiveringsslib van Vechtstromen bij de rioolwaterzuivering in Hengelo te vergisten. Dit gebeurt met een bijzondere techniek waarbij het slib bij hoge temperaturen en onder hoge druk kapot wordt gekookt. Hierdoor kan het slib beter vergisten én beter ontwateren. Het volume van het slib neemt daardoor sterk af waardoor er fors bespaard wordt op vervoer en eindverwerking van het slib. Gevolg: 500 vrachtwagens per jaar minder slibafvoer naar de slibverwerking in Moerdijk.

Water zuiveren kost geen energie, het levert energie op

Water zuiveren hoeft geen energie te kosten, maar kan zelfs energie opleveren. Dat bewijst deze Energiefabriek. Bij de vergisting van slib komt ook een grote hoeveelheid biogas vrij. Dit biogas wordt nu omgezet in elektriciteit. De Energiefabriek produceert jaarlijks circa 16 miljoen kWh elektriciteit. Daarvan wordt ongeveer een derde deel (zo’n 6 miljoen kWh) gebruikt voor het zuiveren van afvalwater op de zuiveringsinstallatie van Vechtstromen en de overige twee derde (circa 10 miljoen kWh, wat overeenkomt met het jaarverbruik van 3.500 huishoudens) wordt geleverd aan het elektriciteitsnet. Hierdoor hoeft de zuivering geen elektriciteit meer in te kopen maar levert juist een forse hoeveelheid energie aan het net. De exploitatiekosten voor Vechtstromen nemen hierdoor met 1,5 miljoen euro per jaar af en de terugverdientijd van het hele project is ongeveer 8 tot 10 jaar.

Energieneutraal

De realisatie van de Energiefabriek levert een forse bijdrage aan de doelstelling van waterschap Vechtstromen om in 2030 volledig energieneutraal te kunnen zijn. Door de versnelling in de energietransitie en de bijdrage van de Energiefabriek aan de doelstelling uit het programma Nieuwe Energie Overijssel (NEO) draagt de provincie financieel bij aan de realisatie van het project.
Tijs de Bree, gedeputeerde provincie Overijssel, portefeuillehouder Energie, Milieu en Arbeidsmarkt: “Een succesvolle energietransitie kunnen we alleen samen realiseren. Dat betekent dat we voor slimme combinaties en innovaties soms uit onze gebruikelijke rol moeten stappen en verder moeten kijken naar welke bijdrage we kunnen leveren aan die transitie. Met de Energiefabriek heeft het waterschap dat gedaan. Dat stimuleren en ondersteunen we als provincie van harte. We gaan er vanuit dat door een creatieve samenwerking tussen verschillende partijen nog veel meer projecten volgen waarmee we de energietransitie kunnen versnellen.”

Samen nieuwe stappen zetten

Erik Lievers, dagelijks bestuurder van waterschap Vechtstromen: “Het succes van de Energiefabriek smaakt naar meer. Daarom wil het waterschap, samen met de gemeenten, provincies en private partners, nieuwe stappen zetten in haar duurzaamheidsambities. Een eerste stap is vandaag gezet, waarbij nieuwe kansen goed met elkaar werden besproken om zo samen met diverse partijen energieke stappen te zetten richting de toekomst. Ik heb er alle vertrouwen in”.

Tijdens het symposium, georganiseerd door waterschap Vechtstromen en de Green Business Club, Twente, zijn samen met provincie Overijssel, gemeenten, ondernemers en overige partners de kansen verkend voor duurzame energiesystemen op het snijvlak van water en energie. Hierbij zijn onder andere mogelijkheden rondom smart energyhubs besproken.