Werking luchtwassers niet optimaal, provincie gaat voorlichten en handhaven

Gepubliceerd op 24 januari 2020

De provincie Overijssel en de Omgevingsdiensten Twente en West-Overijssel hebben het afgelopen jaar meer dan driehonderd veehouders aangeschreven en bezocht om hen te wijzen op een goede werking van luchtwassers.

Uit een steekproef op basis van gegevens over het jaar 2018 was gebleken dat het overgrote merendeel van de gecontroleerde luchtwassers niet optimaal functioneert. Bovendien voldeed in veel gevallen de elektronische monitoring* van de luchtwasser het niet, zodat de werking van de luchtwassers niet beoordeeld kon worden.

afbeelding luchtwasser bij stal (bron: LTO Noord)

De cijfers uit de steekproef:

  • Totale omvang steekproef: 346 bedrijven
  • Deelnemende bedrijven (reactie): 220 bedrijven (reactiegraad 60%)
  • Goede werking elektronische monitoring: 66 bedrijven (30%)
  • Goede werking luchtwasser: 18 apparaten (8%)

Er waren slechts drie bedrijven waarbij volledig aan de wettelijke voorschriften werd voldaan.

De cijfers uit de elektronische monitoring geven een indicatie over de werking van de luchtwasser. Ze geven ook geen inzicht in de daadwerkelijke emissie van geur en stoffen. Ze vormen wel aanleiding voor een toezichtsgesprek met de eigenaar van de stallen.

Analyse

Nadere analyse van de uitkomsten toont aan dat in de meeste gecontroleerde gevallen de luchtwasser wel in werking was. Aanleiding voor de tekortkoming was vaak een combinatie van ingewikkelde bediening en gebrek aan aandacht. Uit gesprekken met veehouders blijkt dat zij zelf ook belang hebben bij een goede luchtbehandeling in hun stallen, bijvoorbeeld in verband met de gezondheid van de dieren. Het is alleen vaak ingewikkeld om het helemaal goed te doen.

Bewustwording en handhaving

De provincie vindt de uitkomst van de steekproef niet acceptabel. Het is een verantwoordelijkheid van de agrarische bedrijven om hun apparatuur goed voor elkaar te hebben. Luchtwassers zijn een maatregel die agrariërs kunnen inzetten voor het tegengaan van (onder meer) stikstofemissies. De luchtwassers zijn een voorwaarde in de vergunning om te mogen vestigen of uitbreiden. Op die manier leveren ze een bijdrage aan een goede balans tussen ecologie en economie op het platteland.

In een toezichtsproject zet de provincie nu in op bewustwording. Alle gecontroleerde bedrijven zijn geïnformeerd over de uitkomsten van de steekproef. Bedrijven die niet reageerden zijn bezocht door toezichthouders. Alle bedrijven is verzocht de gebreken te herstellen. Daarnaast organiseren de provincie en omgevingsdiensten in het eerste kwartaal van 2020 een aantal voorlichtingsbijeenkomsten voor agrarische ondernemers, leveranciers, brancheorganisaties en andere betrokken partijen. Het is de bedoeling om de branche zelf actiever te maken in het omzien naar de werking van de luchtwassers.

Later dit jaar wordt een nieuwe steekproef gehouden. Als de situatie niet is verbeterd zullen meer formele handhavingsacties worden ingezet, conform het instrumentarium dat de provincie hiervoor ter beschikking staat.

*) Alle luchtwassers moeten per 2016 zijn voorzien van een elektronisch monitoringssysteem. Dat systeem registreert het gebruik van de apparatuur aan de hand van een aantal parameters, zoals bijvoorbeeld stroomverbruik en de zuurgraad van het water dat wordt gebruikt. Het systeem slaat deze informatie op en kan op een later moment worden uitgelezen, zodat een beeld kan worden gevormd van het gebruik van de luchtwasser.