Belangrijke schakel in Overijsselse aanpak stikstof

Gepubliceerd op 11 december 2019

Nieuwe beleidsregels voor vergunningverlening

Gedeputeerde Staten hebben de nieuwe beleidsregels vastgesteld in het kader van de Wet natuurbescherming (Wnb). De beleidsregels maken de Wnb-vergunningverlening mogelijk voor alle sectoren. Nieuwe activiteiten zijn mogelijk door stikstofruimte vrij te maken op de eigen locatie (intern salderen) of door stikstofruimte over te nemen van een ander bedrijf dat (gedeeltelijk) stopt (extern salderen). Hierbij geldt de feitelijk gerealiseerde capaciteit als uitgangspunt. Met het vaststellen van de beleidsregels dragen we bij aan het natuurherstel en maken we nieuwe activiteiten mogelijk, voor nu en in de toekomst. De beleidsregels zijn vanaf 13 december 2019 van kracht.

Teveel stikstof is slecht voor de kwetsbare natuur in de 24 Natura 2000-gebieden in Overijssel. “Als we de kwaliteit van onze natuurgebieden ook in de toekomst willen behouden, is het belangrijk om de stikstofdepositie terug te dringen,” licht gedeputeerde Gert Harm ten Bolscher toe.

Opgave voor iedereen

Een verdere daling van de stikstofdepositie is een maatschappelijke opgave. “Die opgave geldt niet alleen voor bedrijven die nieuwe vergunningplichtige initiatieven ontplooien, maar voor ons allemaal en voor alle sectoren. Uit gevoerde gesprekken blijkt dat iedere sector bereid is om verantwoordelijkheid te nemen om deze verdere daling te behalen. De landbouw vervult een cruciale rol vanwege de leefbaarheid in het landelijk gebied. Voor de familiebedrijven nabij Natura 2000-gebieden, creëren we graag ruimte die nodig is om een vitaal platteland te behouden. Zij spelen een belangrijke rol in het beheer van landschap en natuur.”

Waarom nieuwe beleidsregels?

In oktober 2019 zijn beleidsregels opgesteld. In Overijssel, maar ook in enkele andere provincies is de vergunningverlening toen opgeschort voor de landbouwsector, omdat er verschil in interpretatie was tussen het Rijk en de provincies. “Wij vinden het van belang dat we als overheid één lijn hanteren voor alle sectoren, die juridisch houdbaar is”, aldus Ten Bolscher. De herziene beleidsregels zijn eenduidig, omdat het Rijk en de provincies deze zorgvuldig hebben afgestemd.

Afstemming levert veel op voor Overijssel

Sinds medio oktober heeft provincie Overijssel veel gesproken met diverse sectoren. “We hebben intensief overleg gehad met de agrarische sector, de bouwsector, overige industriële sectoren, overheden en natuurorganisaties, maar bijvoorbeeld ook met Provinciale Staten,” vertelt de gedeputeerde. “Hun inbreng en de verschillende perspectieven hebben ons veel nuttige informatie opgeleverd. Het helpt ons bij het vormgeven van de gebiedsgerichte aanpak, maar we hebben bijvoorbeeld ook de input omgezet in specifieke casussen. Deze zijn ingebracht in het landelijke proces om ongewenste neveneffecten van de beleidsregels te voorkomen. Dit vindt zijn weerslag in de beleidsregels. Bovendien krijgen we van de sectoren veel waardering voor het proces en het meenemen van hun inbreng in diverse overleggen over de beleidsregels. Echt een win-winsituatie die we graag voortzetten in de komende periode.”

Ruimte voor nieuwe activiteiten door salderen

De belangrijkste verschillen van de nieuwe beleidsregels ten opzichte van die in oktober 2019 zijn vastgesteld, zijn de eenduidigheid, de uitzonderingssituaties binnen intern salderen en meer duidelijkheid bij extern salderen. Ook zijn de onbedoelde neveneffecten uit de beleidsregels verwijderd. Gedeputeerde Staten hebben de beleidsregels vastgesteld in lijn met de landelijke afspraken:

  • Als er geen wijzigingen zijn, is het mogelijk om de Wnb-vergunning volledig te benutten.
  • Bij nieuwe of gewijzigde activiteiten moeten bedrijven mogelijk een natuurvergunning aanvragen. Een toename van stikstofdepositie kunnen zij teniet doen door intern of extern salderen.
  • De feitelijk gerealiseerde capaciteit is het uitgangspunt bij intern en extern salderen.
  • Bij intern salderen is het mogelijk om in sommige uitzonderingssituaties de volledig vergunde capaciteit te benutten.
  • Bij extern salderen geldt dat de saldo-ontvanger 70% mag benutten van de stikstofruimte die wordt overgenomen. De resterende 30% draagt bij aan de reductie van stikstofdepositie.
  • Bij extern salderen met een veehouderij met dier- en/of fosfaatrechten is het mogelijk om een vergunningaanvraag in te dienen. Het definitief toekennen van de vergunning is nog niet mogelijk. Dat kan pas als de mestwetgeving is gewijzigd. Dit vindt begin 2020 plaats (naar verwachting februari).
  • De vergunde capaciteit moet worden gerealiseerd binnen 3 jaar.

Overijsselse aanpak: vijf schakels

Het vaststellen van een nieuwe set beleidsregels is cruciaal voor Wnb-vergunningverlening, toezicht en handhaving. In Overijssel is dat één van de vijf schakels voor een succesvolle aanpak stikstof, die stapsgewijs voor zoveel mogelijk situaties een oplossing biedt:

  • Bronmaatregelen: maatregelen voor verlaging stikstofdepositie. Op korte termijn leveren generieke bronmaatregelen van het Rijk ruimte op voor ontwikkeling in de (woning)bouw en infrastructuur. Het Rijk komt nog met een nader pakket generieke bronmaatregelen.
  • Natuurversterking: In Overijssel zetten we vol in op het verder versterken van de natuur. In en nabij Natura 2000-gebieden werken we samen aan de instandhouding van de natuur. Deze gebiedsprocessen zetten we voort.
  • Vergunningverlening, toezicht en handhaving: Duidelijke beleidsregels zorgen dat projecten weer op gang komen.
  • Gebiedsgerichte aanpak: Ieder natuurgebied is anders en vereist maatwerk. Binnen de gebiedsprocessen in het kader van Natura 2000 hebben we ervaring opgedaan om samen tot oplossingen op maat te komen met oog voor verschillende perspectieven. Die ervaring zetten we nu in om de gebiedsgerichte aanpak verder vorm te geven.
  • Verdeling stikstofruimte: Goede regie is nodig om de beschikbare ruimte goed te verdelen, waarbij de lokale belangen worden gewaarborgd.

Binnen de vijf schakels staan de daling van de stikstofdepositie in onze natuur, een duidelijk perspectief voor alle sectoren en vergunningen die voor de rechter overeind blijven centraal. De mate van succes wordt bepaald door de zwakste schakel.

De komende weken gebruiken we om een goede uitleg te geven over de inhoud van de beleidsregels. Als er knelgevallen ontstaan, dan kunnen ondernemers uit Overijssel zich melden bij de provincie en bekijken we de mogelijkheden om dit op te lossen. Daarnaast zetten we de afstemming met diverse overheden en de sectoren we graag voort.

Meer informatie op www.overijssel.nl/stikstof